Fotograferen op stations, mag dat?

Ik moest een minuut of tien wachten tot de trein naar Rotterdam het station Utrecht Centraal zou binnenrollen. Tijd genoeg om wat foto’s te maken. Het tijdstip, net na zonsondergang, en een bijpassende mooie lucht nodigden daar ook wel toe uit.

Stationshal en stadskantoor

Dus ik liep naar het eind van het perron, zette mijn camera op mijn ministatiefje en maakte twee foto’s. Als eerste de onderstaande met de perronoverkappingen, de stationshal en op de achtergrond het stadskantoor. En als tweede de foto verderop in deze blogpost, met de nieuwe voetgangersbrug, het gebouw van de Rabobank en een passerende trein.

Foto gemaakt vanaf het perron op station Utrecht Centraal tijdens het blauwe uur, met de perronoverkappingen, de stationshal en het Stadskantoor.

Spionage

Maar had ik die foto’s eigenlijk wel mogen maken? Zo vreemd is die vraag niet. In het voormalige oostblok kon je gearresteerd worden wegens spionage als je op een station fotografeerde.

Security

Maar ook in het ondergrondse tramstation Grote Markt in Den Haag werd ik eens door twee securitymannetjes gemaand te stoppen met fotograferen, terwijl ik nota bene nog aan dat station getekend heb toen zij nog op de kleuterschool zaten.

Twitter

Ik legde de vraag eens voor aan @NS_online, het immer razendsnelle en behulpzame Twitter-account van de Nederlandse Spoorwegen.

Screenshot van een conversatie op Twitter tussen de auteur en de Nederlandse Spoorwegen over fotograferen op stations

Het antwoord: voor jezelf mag het natuurlijk, voor commerciële doeleinden moet je ‘t aanvragen.

Het genoemde bit.ly-adres verwijst naar een pagina op de NS-website met richtlijnen over filmen en fotograferen. Daarin wordt, met iets meer woorden dan in een tweet passen, bevestigd dat het vragen van toestemming, voor journalistieke en commerciële opnamen, aan te bevelen respectievelijk verplicht is.

En: Wanneer je als particulier voor privégebruik op voor het publiek toegankelijke gedeelten van het station en in treinen opnamen wil maken, dan heb je daarvoor geen toestemming nodig.

Veiligheid

In de bijbehorende voorwaarden wordt gesteld dat ook particuliere opnamen het treinverkeer en de veiligheid niet mogen verstoren. En dat de privacy van personeel en reizigers gerespecteerd moet worden. Maar dat spreekt natuurlijk van zelf.

Foto gemaakt vanaf het perron op station Utrecht Centraal tijdens het blauwe uur, met de nieuwe voetgangersbrug, het gebouw van de Rabobank en een passerende trein.

Particulier of commercieel?

Alleen: waar ligt de grens tussen particulier en commercieel? Deze twee foto’s heb ik niet met een commerciele bedoeling gemaakt; ik stond gewoon op de trein te wachten en had mijn camera toevallig bij me. Maar als iemand ze ziet en ze wil kopen, heb ik dan toestemming nodig? Of als ik ze bijvoorbeeld in mijn webshop wil zetten? Voor de zekerheid nog maar eens vragen aan @NS_online.

Screenshot van een conversatie op Twitter tussen de auteur en de Nederlandse Spoorwegen over commercieel gebruik van op stations gemaakte foto's

Het antwoord kwam weer razendsnel: de voorwaarden hebben alleen betrekking op het maken van de foto. Wat je er daarna mee doet, daar kunnen wij niets over zeggen.

Politie

Kort samengevat: het mag. Al heb je in deze paranoïde tijden natuurlijk nog altijd kans dat de politie je voor een potentiële terrorist aanziet. Tja, en dan moet je maar hopen dat men snapt dat terroristen nooit statiefjes gebruiken.

UPDATE: de RET

De coulante houding van de NS staat in schril contrast met het beleid van sommige plaatselijke vervoersbedrijven. Ik noemde eerder al de HTM; naar aanleiding van deze blogpost wees een collega-fotograaf me op de huiveringwekkende huisregels van de RET. Fotograferen op Rotterdamse metrostations kan alleen tussen 10 en 16 uur en moet drie weken van tevoren aangevraagd worden; er moet RET-begeleiding mee waarvoor bovendien betaald moet worden.

You may also like...

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Spam-controle: *