Op bezoek bij de gevelsteen

Vorige week vrijdag zag ik ‘m dan eindelijk in het echt: de gevelsteen van beeldhouwer Hendrik van den Eijnde die ooit prijkte op de betreurde Bijenkorf van Dudok aan de Coolsingel. Sinds 1973 staat het kunstwerk op het expeditieterrein van de Bijenkorf in Woerden:

De gevelsteen van de oude Bijenkorf van Rotterdam, gemaakt in 1930 door Hendrik van den Eijnde, op de huidige locatie bij het magazijn van het warenhuis in Woerden

Al jaren worden er pogingen gedaan om het werk van van den Eijnde terug te halen naar Rotterdam. Naar aanleiding van vragen van PvdA-raadslid Co Engberts en van de plannen van West8 voor herinrichting van de Coolsingel is de discussie over de steen in een stroomversnelling terechtgekomen. Reden genoeg om het ding eens met een aantal betrokkenen te bezoeken. Bij die bijeenkomst waren onder meer vertegenwoordigers van de dienst Stadsontwikkeling, West8, Centrum Beeldende Kunst en Historisch Genootschap Roterodamum aanwezig.

De Tand des Tijds

Het robuuste kunstwerk lijkt in goede staat te zijn. Hier en daar groeit wat mos en er is een enkele roetveeg die wellicht terug te voeren is op de meidagen van 1940. Maar ik vind het ook wel mooi als je de tand des tijds kunt aflezen aan een object.

Details van de Bijenkorf-gevelsteen van Hendrik van den Eijnde, gewijd aan het moderne leven in de jaren twintig en dertig, met beelden uit techniek, scheepvaart en kunst

Alleen de mortel in de voegen tussen de verschillende delen van de gevelsteen is aan het verkruimelen en dat ziet er wat rommelig uit. Maar bij verplaatsing naar de Coolsingel moet er toch opnieuw gevoegd worden dus dat probleem lost zich vanzelf op.

Ook de media waren erbij. “Expeditie gevelsteen”, kopte het Algemeen Dagblad. Rotterdam Dichtbij schreef: “Terugkeer gevel oude Bijenkorf weer een stap dichterbij.” En inderdaad, er liggen natuurlijk nog heel wat stappen tussen Woerden en Rotterdam maar we gaan duidelijk de goede kant op.

Unesco-werelderfgoed

In het verleden schijnt er door kenners beweerd te zijn dat de steen geen grote artistieke waarde vertegenwoordigt en niet tot het beste werk van de kunstenaar behoort. Tja, het blijft subjectief en het is niet helemaal mijn veld van expertise maar ik vind het gewoon een mooi en stoer ding met een overweldigende jaren 30-uitstraling.

Maar veel belangrijker is natuurlijk de emotionele waarde van het object. Deze gevelsteen is het enige fysieke overblijfsel van een legendarisch gebouw. De sloop was een historische vergissing want als het gebouw er nog gestaan had was het, naast Van Nelle, Rotterdams tweede bijdrage aan de Unesco-werelderfgoedlijst geweest. Die bewering durf ik wel aan. Alleen daarom al verdient de steen een plek op de Coolsingel.

Tijdtrap

Maar er moet natuurlijk wel een goeie inpassing bedacht worden. We gaan het ding niet “zomaar ergens neerpletteren” zoals Leefbaar-raadslid Bart-Joost van Rij vreesde. Ik stelde eerder een constructie voor waarmee de steen op exact de originele plaats teruggebracht kan worden. Jan Sluijter bedacht een integratie in een van de metrotrappen van station Beurs, geïnspireerd door de Tijdtrap in de Markthal. Ik heb het idee ook maar even gevisualiseerd:

Artist impression van de gevelsteen gemaakt door Hendrik van den Eijnde voor de oude Bijenkorf van architect Dudok, ingepast in een ingang van metrostation Beurs in Rotterdam

Meer foto’s van het bezoek aan de gevelsteen zijn te bekijken op Jan Sluijter’s Flickr-pagina.

You may also like...

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Spam-controle: *